„Nie
jest trudno być dobrym, wystarczy tylko chcieć!”
Marian Żelazek SVD
1918
30
stycznia urodził się Palędziu koło Poznania, z rodziców
Stanisława i Stanisławy jako siódme dziecko spośród 14
własnych oraz dwoje adoptowanych dzieci.
2
lutego, chrzest w Skórzewie.
1925
– początek nauki w miejscowej szkole podstawowej.
1926
– rodzina Żelazków przenosi się do Poznania.
1930
– Gimnazjum Marii Magdaleny w Poznaniu.
1932
– początek przygody ze Zgromadzeniem Słowa Bożego (Księża
Werbiści, SVD – Societas Verbi Divini): dalsza nauka w niższym
seminarium duchownym, oficjalnie w Męskim Gimnazjum Księży Werbistów
w Górnej Grupie na Pomorzu.
1937
– 8 września, początek nowicjatu w Chludowie koło Poznania.
1938
– wrzesień, rozpoczęcie studiów filozoficznych.
1939
– 4 września, pierwsza profesja zakonna (pierwsze śluby
zakonne).
1940
20
maja, absolutorium ze studiów filozoficznych.
22
maja, wywiezienie do Fortu VII w Poznaniu.
25
maja, obóz koncentracyjny w Dachau.
2
sierpnia, obóz koncentracyjny w Gusen.
1941
– 8 grudnia, powrót do obozu koncentracyjnego w Dachau.
1945
29
kwietnia, wyzwolenie obozu w Dachau przez armię USA.
Cytat
autobiograficzny o. Żelazka: „Jako kleryk w koncentracyjnym
obozie Dachau – Gusen – Dachau, w ciągu długich 5 lat
(„prawie już nie wierzę, że stąd wyjść mogę”), chciałem
zawsze, choćby na czworakach, wyjść z tego grobu obozowego i zostać
misjonarzem. Ile razy jeden z moich kolegów seminaryjnych
umarł w obozie (z grupy 26 zginęło czternastu), biorąc ze sobą do
obozowego krematorium niewypełnione pragnienie zostania
kapłanem-misjonarzem, stawałem się jakby spadkobiercą i jego
powołania”.
Z
Chrystusem do zmartwychwstania. Dachau 1945, ss. 32. Rękopis
sporządzony przez Mariana Żelazka w obozie, nt. Ks. Stefana
Wincentego Frelichowskiego wkrótce po jego śmierci (+ 23
lutego 1945). 7 czerwca 1999 roku ks. S. W. Frelichowski został w
Toruniu ogłoszony błogosławionym męczennikiem, między innymi w
oparciu o dokument sporządzony przez o. Żelazka.
od
listopada, studia teologiczne na Uniwersytecie Anselmianum w Rzymie.
1948
8 września, śluby wieczyste.
18 września, święcenia kapłańskie w Rzymie po trzecim roku
teologii.
1949
zakończenie
studiów w Rzymie. Miesiąc pobytu w Polsce (po dziewięciu
latach), prymicje w Poznaniu.
rok
pracy wśród polskich uchodźców w Bagnoli koło Neapolu.
1950
3
marca Genua, wyjazd holenderskim statkiem handlowym „Laurenskerk”
na misje do Sambalpur w Indiach w stanie Orissa;
21
marca, Bombaj.
4
kwietnia, początek misji wśród Adibasów, pierwotnych
szczepów.
1951
– dyrektor szkoły podstawowej i jedynego w okręgu gimnazjum
(niższe seminarium) w Hamirpur.
1964
– Kesramal, inspektor wszystkich szkół katolickich
(171) w misji Sambalpur.
1968
– proboszcz nowej placówki misyjnej w Bondamunda z
pięcioma stacjami; otwarcie sanktuarium MB Częstochowskiej.
1975
– 1 czerwca, początek pracy w świętym hinduistycznym
mieście Puri nad Zatoką Bengalską.
1980
– Film - Video: Tak niewiele potrzeba do radości. (Indie
– o. Marian Żelazek). Twórca filmu: o. Feliks
Poćwiardowski SVD.
1980
– – Bernard Bona SVD, Garść ryżu, Płockie Wydawnictwo Diecezjalne, 1981, passim.
1985
11
grudnia, konsekracja Kościoła Niepokalanego Poczęcia NMP w Puri, z
wyposażeniem z ceramiki artystki Janiny M. Karczewskiej-Koniecznej z
Gdańska. (Zob. Janina Karczewska, Wyposażenie świątyni
katolickiej Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Puri
(Indie). Wstęp i komentarz ks. Marek Starowieyski; redaktor
Eugeniusz Śliwka SVD. Wydawca: Referat Misyjny Seminarium Duchownego
Księży Werbistów, Pieniężno 1989).
Inauguracja
Centrum Poszukiwania Prawdy z biblioteką chrześcijańską do dialogu z
hinduizmem.
1987
– film dokumentalny Anny Pietraszek pt. „Misja”.
1988
otwarcie
schroniska dla bezdomnych trędowatych – „Dharamszala”.
Jerzy
Krasicki, W świętym mieście Puri. Verbinum –
Wydawnictwo Księży werbistów, Warszawa 1988.
O.
Marian Żelazek SVD misjonarz w Indiach. Broszura wydana przez:
Referat Misyjny Seminarium Duchownego Księży Werbistów,
Pieniężno 1988, ss. 12.
1989
- listopad, „Korunalaya – Cottage of love and mercy”,
szpitalik przeznaczony dla chorych trędowatych w krytycznym stanie.
1991
– rezygnacja z funkcji proboszcza. O. Żelazek staje się
„bonopasi” czyli pustelnikiem w aśramie; nadal opiekuje
się wioską trędowatych.
1993
– F. Arnold i in., Na drogach Adwentu. Verbinum –
Wydawnictwo Księży Werbistów, Warszawa 1993. (Książka wydana
celem wsparcia działalności o. Mariana Żelazka SVD).
1998
Złoty
Jubileusz Kapłaństwa.
Poznań
16-24 czerwca, Centrum Kultury „Zamek”: „Na
Indyjskiej Ziemi”... 48 lat życia pośród Adibasów
i trędowatych. Wystawa fotograficzna z okazji 80-tych urodzin i
50-lecia kapłaństwa Wielkopolanina Ojca Mariana Żelazka SVD
misjonarza z Indii. Wystawę przygotowała Fundacja Pomocy
Humanitarnej „Redemptoris Missio”.
22
czerwca, aula Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, nadanie
medalu „Tym, którzy czynią dobro” przez
Fundację Pomocy Humanitarnej „Redemptoris Missio”.
4
września, wystawa fotograficzna pt. „Misjonarz trędowatych –
Ojciec Marian Żelazek SVD” zorganizowana przez Stowarzyszenie
„Wspólnota Polska” w Domu Polonii w Warszawie,
ul. Krakowskie Przedmieście 64.
Medal
„Bóg Zapłać” nadany przez miesięcznik
Powściągliwość i Praca, wydawany przez Księży Michalitów.
- Październik, Misjonarz [niemal w całości poświęcony o. Marianowi].
Dwa
filmy dokumentalne Anny Pietraszek: Głód miłości (30
min.) i Ambasador trędowatych (15 min.)
2000
Marian
Żelazek SVD, Indie moja miłość. Moja druga Ojczyzna. Pięćdziesiąt
lat pracy dla Chrystusa i Jego braci Hindusów. [Listy z
Indii]. Redakcja Eugeniusz Śliwka SVD, Pieniężno 2000.
Jerzy
Krasicki, Andrzej Sujka, Drogami miłosierdzia.50 lat
posługi misyjnej ojca Mariana Żelazka SVD. Verbinum –
Wydawnictwo Księży Werbistów, Warszawa 2000.
9
kwietnia, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, wręczony przez
Ambasadora RP w Indiach. Postanowienie Prezydenta RP z dnia 27
kwietnia 1999.
3
października, Medal im. Karola Marcinkowskiego przyznany przez
Akademię Medyczną w Poznaniu za zasługi w niesieniu pomocy
charytatywnej i medycznej trędowatym.
12
listopada, Indie. KHRIST JAYANTI – 2000. Millenium
Celebration Certificate of Merit. This Certificate of Merit
is hereby awarded to Rev. Fr. Marianus Zelazek SVD of Catholic
Diocese of Rourkela, in recognition of Spectacular Contribution as
Hedmaster, 1952-63 in futherance of the cause of the Holy Church, on
the occasion of Khrist Jayanti – 2000 Celebration, this
Twelfth Day of November Two Thousand Year of the Lord.
Reportaż
Redakcji Katolickiej Boże Narodzenie w wiosce trędowatych,
zrealizowany przez Annę Pietraszek.
2001
– 26 maja, stacja telewizyjna BBC nadała 45 minutowy film
dokumentalny: Nowe oblicze trądu, w którym między
innymi została ukazana praca o. Żelazka w Puri.
2002
9
stycznia, Bursztynowy Order Kwiatu Lotosu z Krzyżem za zasługi dla
Dzieła Misyjnego, nadany przez Fundację Misyjno-Charytatywną Księży
Werbistów im. Bł. Józefa z Szantungu w Pieniężnie.
30
stycznia, w Światowy Dzień Trędowatych, w Sali Kongresowej Pałacu
Kultury i Nauki w Warszawie, zorganizowano koncert charytatywny pt.
„Dotknij i zrozum. Poznańskie Słowiki śpiewają dla
trędowatych”. Organizatorami koncertu byli: Ruch
Solidarności z Ubogimi Trzeciego Świata – Maitri oraz
Stowarzyszenie Wymiany i Pojednania parafii św. Stanisława Biskupa i
Męczennika. Celem koncertu była między innymi ośrodków walki
z trądem założonych i prowadzonych przez Polaków, zbiórka
funduszy na rozbudowę szkoły integracyjnej w Puri oraz promocja
osoby o. Mariana Żelazka SVD kandydata do Pokojowej Nagrody Nobla.
Sekretarzem Komitetu Inicjującego Nominację o. Żelazka do Pokojowej
Nagrody Nobla jest dr Jacek Wójcik. [Pokojową Nagrodę Nobla
za rok 2002 otrzymał były prezydent USA Jimmy Carter. Ojciec
Marian Żelazek był drugim w kolejności spośród setki innych
kandydatów].
14
czerwca. Podczas Ogólnopolskiego Kongresu Misyjnego w Gdańsku
otwarto wystawę poświęconą pracy misyjnej o. Mariana Żelazka. Sam o.
Żelazek otrzymał medal wykonany z bursztynu, przedstawiający kwiat
lotosu z krzyżem [symbol chrześcijan nestoriańskich w Chinach].
Medal został przyznany przez Fundację Misyjno-Charytatywną bł.
Józefa z Szantungu.
15
czerwca: „Zespołowi Szkół w Chludowie koło Poznania
nadaje się imię misjonarza za Zgromadzenia Ojców Werbistów,
„Ojca Mariana Żelazka”.
3
sierpnia, w Sali Pompejańskiej Pałacu Biskupiego w Poznaniu,
wręczenie statuetki „Złotego Hipolita” oraz Dyplomu
Honorowego „Wybitnej Osobistości Pracy Organicznej”,
nadane przez Powiat Poznański i Towarzystwo im. Hipolita
Cegielskiego.
2
września, Dyplom za wybitne zasługi dla promocji Polski w świecie w
2001 roku wręczył Minister Spraw Zagranicznych RP Włodzimierz
Cimoszewicz.
12
grudnia, Komitet Nagrody im. Św. Brata Alberta Adama Chmielowskiego,
w ramach XXVII edycji nagrody przyznaje ją o. Marianowi Żelazkowi
„za szczególne poświęcenia służbie miłosierdzia
chrześcijańskiego wobec trędowatych w Indiach”.
Szpital
pod niebem. Rozmowy z ojcem Marianem Żelazkiem SVD. Rozmowy
przeprowadziła Anna T. Pietraszek. Verbinum – Wydawnictwo
Księży Werbistów, Warszawa 2002.
Film
Anny Pietraszek, Aszirbado Ojca Mariana Żelazka (20 min.).
Misjonarz.
Numer specjalny.
2003
10-12
stycznia, Dyplom Rotary International Dystryk 3260 Konferencji
Nadziei i Miłości, za pracę wśród dotkniętych chorobą
Hansena. Podpisał gubernator Aswini Kar.
26
stycznia, Indie. Bharati Foundation Trust Bhubaneswar Confers
Bharati Samman to the eminent Missionary Father Marian on Republic
Day 2003 for his dedication to missionary of charity @ outstanding
contributions to social service @ care of leprosy patients at Puri
for over 60 years.
28
stycznia, pamiątkowa plakietka: Silver City Award 2002, ze srebrnym
gołąbkiem. Bubaneswar, 28.01.2003.
5
marca, Dyplom medalu Sir Jehangira Ghandy for Industrial and Social
Peace za rok 2003. Pismo dyrektora Fr. Thomas P.D., SJ,
pierwszego prezesa Dr. J. J. Irani, podkreślający szczególną
rolę i wyjątkowe zasługi dla trędowatych polskiego misjonarza.
Jamshedpur, 5 marca 2003.
15
kwietnia, TVP 1, godz. 11.00, film dokumentalny: „Misjonarz”.
Realizacja: Ryszard Piasek i Zespół Filmowy Videonik.
Patronat: Fundacja Pomocy Humanitarnej „Redemptoris Missio”,
Komisja Episkopatu Polski ds. Misji.
3
maja, Dyplom Honorowy „Kawalera Orderu Polonia Mater Nostra
Est”, przyznany przez Społeczną Fundację Pamięci Narodu
Polskiego, za szczególne zasługi dla Narodu i Państwa
Polskiego w dziedzinie historii, kultury, oświaty i wychowania oraz
postaw i działań patriotycznych.
14
czerwca, odznaczony orderem „Ecce Homo”, za przeżywanie
życia w jego pełni, za poświęcenie się, by inni ludzie żyli w sposób
możliwie najlepszy, za miłość i rozsiewanie radości, nadany przez
Ośrodek Rehabilitacji Dzieci Niepełnosprawnych w Tomaszowie
Mazowieckim.
15
sierpnia, Dyplom medalu SERCE DLA SERC w dziedzinie ekumenizmu
podpisany w imieniu Kapituły przez Andrzeja Szałacha, Lublin
15.08.2003, w Uroczystość Matki Bożej Wniebowziętej.
15
września, Kapituła Honorowej Odznaki Ośrodka Rehabilitacji Dzieci
Niepełnosprawnych w Tomaszowie Mazowieckim nadała Złotą odznakę
„Serce Dziecka”, za charytatywną działalność na rzecz
potrzebujących dzieci.
Dyplom,
National Istitute of Social Work and Social Sciences, z roku 2003 za
wybitne zasługi z młodzieżą dystryktu Sundargarh, a następnie w
aszramie Baliapanda z chorymi na trąd. Podpisał Radhakant Nayak.
2004
10
czerwca, film w TVP 2: „Wyklęci przez bogów”.
Fundacja
„Dzieło Nowego Tysiąclecia” powiadomiła, że o. Marian
Żelazek został nominowany do Nagrody TOTUS za rok 2004 w kategorii
„Promocja człowieka, praca charytatywna i
edukacyjno-wychowawcza”. Nominacja do nagrody podpisana przez
Prymasa Józefa Glempa 9 października 2004.
2005
18
stycznia, Honorowe Obywatelstwo Poznania. Poznań „wyraża
wdzięczność, uznanie i głęboki szacunek za wybitnie humanitarną
działalność, podporządkowaną wartości życia ludzkiego i godności
człowieka oraz pomocy chorym, ubogim, w szczególności
trędowatym w Indiach”.
22
kwietnia - 15 czerwca, Muzeum Misyjno-Etnograficzne Księży Werbistów
w Pieniężnie: Na Indyjskiej Ziemi. [Broszura, redakcja o.
Wiesław Dudar SVD, między innymi: Kalendarium życia o. Mariana
Żelazka SVD, nominowango do Pokojowej Nagrody Nobla za rok 2002]. -
Wystawa ze zbiorów Fundacji Pomocy Humanitarnej „Redemptoris
Missio” i Muzeum w Pieniężnie.
18-21
maja, Dom Studencki nr 2 Akademii Medycznej w Lublinie, wystawa
fotografii „Na Indyjskiej Ziemi” przedstawiająca pracę
o. Mariana Żelazka SVD wśród trędowatych.
17
czerwca, Galeria Azjatycka ul. Freta 5 w Warszawie, otwarcie
wystawy: „Ojciec Marian Żelazek SVD – polski kandydat do
Pokojowej Nagrody Nobla”, zorganizowana przez Muzeum Azji i
Pacyfiku pod honorowym patronatem Nuncjusza Apostolskiego w Polsce
Arcybiskupa Józefa Kowalczyka.
29 czerwca: The Neelachakra Socio-Culteral Organization honoured Fr. Marian Zelazek, SVD with it prestigious award “Neelachakra” – consisting of citation and a beautiful bronze model of the “Neelachakra” on top of Jaganath Temple, for his well recognized service to the leprosy affected people of Puri fore the last 30 years.
6 grudnia: Fr. Marian was awarded the prestigious “Dr. Radanath Rath Seva Samman Award” for his selfless and committed service to the leprosy patients of Puri. The award consisted of garlanding with a shawl, a certificate and Rs. 10.000.
16 –17 września, Wystawa Śladami Ojca Żelazka, Dom Misyjny św. Krzyża w Nysie.
22 października – 29 listopada, Wystawa O. Marian Żelazek – na indyjskiej ziemi, Muzeum w Grudziądzu.
27.10.2005 – 28.02.2006, Wystawa Ojciec Marian Żelazek SVD – polski kandydat do Pokojowej Nagrody Nobla, Muzeum Okręgowe w Koninie, Zamek - Gosłowice
Hanna
Włodarczyk, oprac., Ojciec trędowatych. O Ojcu Marianie Żelazku.
Grudziądz 2005, ss. 86, broszura, [Katalog stron internetowych i
prasowych o. Marianie Żelazku SVD, s. 73-83] .
Jolanta
Agnieszka Dominiak, Metoda misyjna o. Mariana Żelazka w Indiach.
Praca magisterska, UKSW Warszawa 2005.
Medal
„Dobro Rzeczypospolitej najwyższym prawem” nadany przez
Senat RP.
2006
21 stycznia: Spełniło się marzenie o. Mariana Żelazka. Tego dnia po latach zabiegów i starań zostało otworzone i poświęcone przez arcybiskupa Raphaela Cheenatha SVD z Archidiecezji Cuttack-Bhubaneswar, w obecności Nuncjusza Apostolskiego z New Delhi, ojca generała Antoniego Pernii SVD z Rzymu, ojca prowincjała Ireneusza z Polski, licznych współbraci, sióstr zakonnych, protestanckiego pastora, hinduistycznego guru, wielu katolików, hinduistów, islamitów, młodzieży ze szkoły Beatrix prowadzonej przez o. Mariana, przyjaciół z Włoch i Polski (Anna T. Pietraszek TVP, o. Feliks Kubicz SVD) – Centrum Duchowości św. Arnolda czyli pustelnia w stylu indyjskich aśramów.
14 kwietnia: „Znany misjonarz o. Marian Żelazek i hinduistyczny kapłan Bitarchha Madhusudhana Mahapatra Sebajat otrzymują Nagrodę Braterstwa 2006. Nagroda jest jednorazowa, a jej wysokość – 4,5 mln zł – jest równa Pokojowej Nagrodzie Nobla”. Za: Biuletyn Informacyjny Biura Prasowego Konferencji Episkopatu Polski, 14.02.2006, s. 3.
28 kwietnia, Wystawa Ojciec Marian Żelazek SVD – polski kandydat do Pokojowej Nagrody Nobla, Muzeum w Bielsku Podlaskim Oddział Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, Muzeum Azji i Pacyfiku oraz Muzeum Misyjno-Etnograficzne w Pieniężnie.
30 kwietnia, w niedzielę w Puri, około godziny 14.00 po uroczystej sumie i wspólnotowym obiedzie o. Marian Żelazek oddał swe bogate życie Bogu, jak przystało na dobrego pracownika Winnicy Pańskiej, „w marszu”, podczas przejścia z sali przyjęć do parkingu. Ci, którym dotąd służył jak prawdziwy Samarytanin, zanieśli go na swych trędowatych rękach do ambulatorium, gdzie po 20 minutach oddał Bogu ducha.
Pod wieczór ciało śp. o. Mariana zostało wystawione w wybudowanym przez siebie kościele pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia NMP w Puri, by chorzy i przyjaciele mogli go pożegnać. Następnie przywieziono jego trumnę do siedziby Wschodniej Prowincji SVD w Jharsuguda, gdzie znajduje się cmentarz misjonarzy-werbistów.
2 maja pogrzeb w Jharsuguda. Uroczystościom pogrzebowym przewodniczył wychowanek o. Mariana, Arcybiskup Raphael Cheenath SVD z Cuttack-Bhubaneswar.
Zaraz po śmierci zaczęto nazywać o. Mariana Man of God, Bapa [Father] of Poor in Puri, Błogosławiony, Wielki Święty – Santo subito!
